Hà Nội, Chủ nhật Ngày 22/09/2019

Bài 9: Các biến thể của hình thức chơi cờ Tướng

ThS, HLV Nguyễn Xuân Độ, 11:04 20/08/2019

Ngoài hình thức chơi cờ Tướng chính thống mà chúng ta thường chơi thì cờ Tướng còn rất nhiều biến thể khác mà người dân ở mỗi vùng miền khác nhau đã tạo nên.

Cờ thế

Chơi cờ thế là hình thức chơi cờ mà bàn cờ lúc ban đầu đã có sẵn các thế cờ, quân cờ đang ở các vị trí như trong một ván cờ dang dở, mức độ thế cờ từ dễ đến khó và người chơi phải thắng được sau một số nước đi được yêu cầu từ trước. Cờ thế hay được thấy ở các lễ hội dân gian.

Cờ bỏi

Cờ bỏi cũng là một hình thức đánh cờ tướng, nhưng quân cờ là những thẻ gỗ sơn son thếp vàng, có cán dài chừng 1 m, tên quân cờ được viết ở hai mặt, cắm vào các ô đã định sẵn trên sân. Người đánh phải tự nhấc quân cờ để đi, trước khi đi quân, phải có hiệu lệnh bằng trống bỏi. Từng đôi một vào thi đấu ở sân cờ. Thực chất đây là một bàn cờ lớn và nhiều người có thể cùng xem được.

Cờ người

Trong các lễ hội dân gian vùng đồng bằng Bắc Bộ, nơi diễn ra trận cờ người là sân đình của làng. Quân cờ là những nam thanh nữ tú được làng kén chọn, vừa phải đẹp người, vừa phải đẹp nết. Tướng được phục trang như sau: đội mũ tướng, soái, mặc triều phục bá quan văn võ, chân đi hài thêu, lọng che. Sĩ đội mũ cánh chuồn có tua vàng. Mỗi người trong đội cờ cầm một chiếc trượng phía trên có gắn biểu tượng quân cờ được trạm trổ tinh xảo, sơn son thếp vàng lộng lẫy. Đội nam mặc áo đỏ, đội nữ mặc áo vàng với thắt lưng theo lối xưa.

Ảnh minh họa

Trước khi vào vị trí của mỗi người trên sân cờ, cả đội cờ múa theo tiếng trống, đàn, phách. Sau khi quân cờ đã vào các vị trí, một hồi trống dài nổi lên, hai đấu thủ cờ mặc áo dài, khăn xếp xuất hiện để được giới thiệu danh tính, mỗi người cầm một cây cờ đuôi nheo ngũ sắc nhỏ để chỉ huy trận đánh. Quanh sân, hàng trong thì khán giả ngồi, hàng ngoài đứng, chăm chú thưởng thức ván cờ và bàn tán râm ran. Khi cờ đến hồi gay cấn, cả sân xôn xao, một nước xuất thần, cả sân đều ồ lên khoái trá. Nếu quân cờ nào đó đi hơi chậm là có tiếng trống bỏi lanh canh vui tai nhắc nhở "cắc...tom tom". Bên lề sân có một cái trống to thỉnh thoảng được gióng lên một hồi điểm cho những nước đi. Khi Tướng bị chiếu, tiếng trống dồn dập, đám đông lại càng đông hơn, đã náo nhiệt lại càng náo nhiệt thêm.

Cờ úp

Cờ úp là hình thức đánh cờ khi mà 15 quân mỗi bên được úp ngược hoặc úp một cái nắp nhựa lên và sắp xếp ngẫu nhiên trừ quân tướng. Khi sắp cờ các quân cờ của mỗi bên xáo trộn ngẫu nhiên, bị úp sau đó sắp theo thế trận cờ tướng thông thường.

Ảnh minh họa

Nước đi đầu tiên của quân cờ úp phải tuân theo luật đi của quân cờ tại vị trí mà nó đang chiếm giữ. Sau khi đi một quân cờ úp thì quân đó sẽ lật ngửa để xem nó là quân nào và từ đó trở đi quân đó đi theo luật của quân cờ ngửa.

Cờ tưởng (Cờ mù)

Cờ tưởng là hình thức đánh cờ bằng trí tưởng tượng, không nhìn bàn cờ thật. Kiểu chơi này thường đòi hỏi người chơi phải có trình độ cao, nhớ được các nước đi, thế cờ hiện tại. Quốc tế đại sư Tưởng Xuyên của Trung Quốc hiện đang giữ kỷ lục thế giới về cờ tưởng.

Cờ một thế trận

Cờ một thế trận là trong ván cờ, chỉ được chơi một thế trận như: Thuận Pháo,... Các ván cờ thường khởi đầu với những chiêu thức cũ, nhưng sau đó là rất nhiều phương án khác đa dạng độc đáo, biến hoá kỳ ảo. Giải cờ này hay được tổ chức tại Trung Quốc.

Cờ chấp

Chấp quân: Quân bị chấp sẽ được bỏ ra ngoài bàn cờ ngay từ đầu. Thường là chấp Xe, Pháo, 2 Mã và 1 Mã.

Chấp nước đi: Người được chấp sẽ được đi một vài nước trước, rồi mới đến lượt người chấp. Quân đi trước sẽ không được ăn quân hoặc qua sông. Thường là chấp 1-2-3 nước đi trước. Từ chuyên dùng gọi là chấp 1-2-3 tiên.

Loading...
Bạn đang đọc bài viết Bài 9: Các biến thể của hình thức chơi cờ Tướng tại chuyên mục Cờ tướng. Thông tin phản ánh, liên hệ đường dây nóng : 0913 385 005 - 0917 681 188 Hoặc email: bandientu.mtdt@gmail.com
Tin cùng chuyên mục Cờ tướng
Ở bài 6, chúng ta đã biết đến nguyên lý tiên tri, nguyên lý kế hoạch, nguyên lý tự nhiên và nguyên lý cầu kỷ. Hãy cùng tiếp tục tìm hiểu những nguyên lý cơ bản khác trong bộ môn cờ tướng.
Với bất cứ một môn thể thao nào, nắm rõ luật chơi và tuân thủ nguyên tắc khi chơi sẽ giúp bạn tiếp cận với chiến thắng nhanh nhất và dễ dàng nhất. Dưới đây là những nguyên lý cơ bản khi chơi cờ Tướng.
Thông thạo về các bàn cờ và các quân cờ mới chỉ là kiến thức cơ bản. Để hiểu rõ hơn về cờ tướng và có thể bước chân và trận địa cờ Tướng bạn cần thông hiểu những luật chơi cơ bản sau:
Cờ là môn thể thao trí tuệ, là trò chơi giải trí thú vị, tao nhã dành cho mọi lứa tuổi. Giống như chơi những môn Cờ khác, không chỉ là giải trí, Cờ Tướng cũng mang lại cho người chơi rất nhiều lợi ích
Khi nói về nguồn gốc của môn cờ Tướng, người ta vẫn không khỏi tranh luận về xuất sứ, người phát minh và đâu là ông tổ thực sự của môn cờ Tướng.
Là một trò chơi trí tuệ và hấp dẫn - Cờ tướng đã trở thành trò chơi được rất nhiều người, cả những người bận rộn để tâm và dành thời gian cho nó. Hãy cùng thư giãn và khám phá trò chơi thú vị này nhé!